Υπάρχει μια φράση που ακούμε συνεχώς σε οργανισμούς, σε οικογένειες, σε αίθουσες εκπαίδευσης: «Η Gen Z δεν θέλει να δουλέψει.» ή : «Δεν αντέχουν την πίεση.» ή , το αγαπημένο μου: «Εμείς περάσαμε πολύ χειρότερα και δεν παραπονιόμασταν.» Αυτές οι κρίσεις, καλώς ή κακώς, αποκαλύπτουν πολύ περισσότερα για εμάς παρά για τη νέα γενιά.
Η αλήθεια είναι πιο άβολη: χάνουμε τη νέα γενιά γιατί δεν την καταλαβαίνουμε. Θεωρούμε ότι, επειδή έχουμε χρόνια εμπειρίας, ξέρουμε καλύτερα — και τους το λέμε, ρητά ή άρρητα: «Θα κάνεις αυτό που λέω εγώ.» ή «Έτσι γίνονται τα πράγματα εδώ.» Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η προσέγγιση δεν λειτουργούσε ποτέ, αλλά με τη Gen Z απλώς γίνεται ορατή γρηγορότερα — γιατί αυτή η γενιά, απλά, φεύγει.
Στο coaching, ο expert δεν είναι ο coach. Είναι ο coachee. Αυτό δεν είναι απλή φιλοσοφία — είναι η αρχή που αλλάζει τα πάντα.
Το coaching έχει μια θεμελιώδη αρχή που ανατρέπει αυτό που μάθαμε για την ηγεσία: ο άνθρωπος μπροστά μου είναι ο ειδικός της δικής του ζωής. Ο ρόλος μου δεν είναι να του πω τι να κάνει — είναι να τον βοηθήσω να ανακαλύψει αυτό που ήδη ξέρει, αλλά δεν μπορεί ακόμα να δει. Αυτό ακριβώς ζητάει η Gen Z: όχι έναν μέντορα που θα τους «σώσει» με τη σοφία του, αλλά έναν άνθρωπο που θα τους ακούσει — πραγματικά, χωρίς agenda.
Η έρευνα της Deloitte (Global Millennial & Gen Z Survey, 2023) επιβεβαιώνει ότι η Gen Z αξιολογεί πρωτίστως την ψυχολογική ασφάλεια, την αίσθηση σκοπού και την προσωπική ανάπτυξη — πολύ πάνω από τον μισθό. Δεν θέλουν απλώς να πληρώνονται. Θέλουν να νιώθουν ότι η παρουσία τους αλλάζει κάτι.
Τρεις αλλαγές που μπορούμε να υιοθετήσουμε άμεσα
1. Αντικατέστησε τις απαντήσεις με ερωτήσεις. Όταν ένας νέος επαγγελματίας έρχεται με ένα πρόβλημα, η αντίδρασή μας είναι σχεδόν αυτόματη: δίνουμε λύση. Γρήγορα, αποτελεσματικά — και καταστροφικά για την ανάπτυξή του. Γιατί κάθε φορά που απαντάμε αντί να ρωτάμε, του λέμε σιωπηλά: «Δεν εμπιστεύομαι ότι μπορείς να το βρεις μόνος σου.» Αντ’ αυτού, μια μόνο ερώτηση: «Τι έχεις σκεφτεί εσύ;» Αυτή η πρόταση αλλάζει δυναμικό, χτίζει αυτονομία και — το πιο σημαντικό — χτίζει εμπιστοσύνη.
2. Δώσε νόημα, όχι εντολές. Η Gen Z δεν αντιστέκεται στη δουλειά — αντιστέκεται στη δουλειά χωρίς λόγο. Το να εξηγούμε το «γιατί» πίσω από κάθε κατεύθυνση δεν είναι αδυναμία — είναι ηγεσία. Και μια συνομιλία που ξεκινάει με «Γιατί αυτό είναι σημαντικό για σένα προσωπικά;» ξυπνάει το εσωτερικό κίνητρο που καμία αξιολόγηση απόδοσης δεν μπορεί να αντικαταστήσει.
3. Feedback ως διάλογος, όχι ετυμηγορία. Η Gen Z έχει μεγαλώσει με instant feedback — likes, views, comments. Ξέρει να λαμβάνει πληροφορία γρήγορα. Αυτό που δεν αντέχει είναι feedback που έρχεται από ψηλά, χωρίς context, χωρίς αμοιβαιότητα. Η coaching προσέγγιση — «Πώς το είδες εσύ; Τι θα έκανες διαφορετικά αν το έκανες από την αρχή ;» — τους εντάσσει στην όλη διαδικασία. Και αυτό είναι ακριβώς αυτό που αναζητούν: να είναι μέρος της λύσης, όχι απλώς αποδέκτες της.
Αυθεντικότητα: Το Μόνο που Δεν Μπορείς να Προσποιηθείς
Ο Simon Sinek, στο Leaders Eat Last, περιγράφει πώς αληθινή ηγεσία σημαίνει να βάζεις τους ανθρώπους σου πάνω απ’όλα. Οι ηγέτες που δημιουργούν κουλτούρα όπου οι εργαζόμενοι νιώθουν ασφαλείς και σημαντικοί , έχουν ομάδες που είναι αφοσιωμένες, πιστές και έτοιμες να δώσουν το παραπάνω.
Η Gen Z «διαβάζει» την αυθεντικότητα με απίστευτη ακρίβεια. Αν ο manager δεν πιστεύει αυτό που ζητάει, το αντιλαμβάνονται αμέσως — και αποσύρονται σιωπηλά, πολύ πριν στείλουν την παραίτησή τους. Αν όμως νιώσουν έναν άνθρωπο που πραγματικά ενδιαφέρεται, που μοιράζει έμπνευση και όχι εντολές, που πιστεύει σε αυτούς πριν αυτοί πιστέψουν στον εαυτό τους — τότε μπορούν να τον ακολουθήσουν παντού !
Το μεγαλύτερο δώρο που μπορούμε να κάνουμε στη νέα γενιά δεν είναι να τους πούμε τι να κάνουν. Είναι να τους δείξουμε ότι εμπιστευόμαστε αυτά που ήδη ξέρουν — και να είμαστε εκεί, δίπλα τους, για να τους βοηθήσουμε να το ανακαλύψουν.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Deloitte (2023). Global Gen Z and Millennial Survey. Deloitte Insights.
Gallup (2022). State of the Global Workplace Report. Gallup Press.
Sinek, S. (2014). Leaders Eat Last: Why Some Teams Pull Together and Others Don’t. Portfolio/Penguin.
Whitmore, J. (2017). Coaching for Performance (5th ed.). Nicholas Brealey Publishing.
Kimsey-House, H. et al. (2018). Co-Active Coaching (4th ed.). Nicholas Brealey Publishing.
Rock, D. (2009). Your Brain at Work. HarperBusiness.
Η Κατερίνα Λάλου, Head of Bancassurance Training, Business Development & Sales στην Eurobank ,είναι έμπειρη επαγγελματίας με πάνω από 20 χρόνια επαγγελματικής σταδιοδρομίας.
Είναι κάτοχος MBA (Alba Business School) , έχει ειδικευτεί στο Leadership Coaching (Εθνικό και Καποδιστριακό) και στις Διαπραγματεύσεις (ΟΠΑ).
Είναι διαπιστευμένη coach & mentor (EMCC, ANLP, ABNLP) , Meditation & Mindfulness instructor (CPD & IMMA Accredited) και facilitator της LEGO Serious Play.
Είναι εθελόντρια μέντορας στους οργανισμούς WΗΕΝ, Women Do Business και Job Pairs και το πάθος της είναι το leadership coaching με στόχο την προαγωγή ενός πιο mindful τρόπου ηγεσίας, που βασίζεται στην ενσυναίσθηση και ενδυναμώνει τόσο τα άτομα όσο και τις ομάδες.